De Renato van vandaag

Toen ik rond het jaar 2000 het eerste IF schreef, wist ik niet welke weg het boek nog zou afleggen. Het papier verdween. De vraag bleef. Vandaag begrijp ik dat een gedachte niet verloren is zolang zij in een mens blijft werken.

Mijn leven gaf aan die twee letters een nieuwe inhoud. IF draagt nu het kind dat boven zijn bed leek te zweven, de man die na een crisis vrede ervoer, de getuige onder de hemel van Luik, de bouwer van de Glazen Piramide en de vader die Marco blijft liefhebben. Het draagt ook alle mensen die mij hun vertrouwen schonken.

Wat het leven toevoegde

Hun verhalen leerden mij dat twijfel geen leegte hoeft te zijn. Twijfel kan een open plaats worden waarin wij zorgvuldiger luisteren en dichter bij onze eigen waarheid komen. Werkelijkheid is groter dan wat één mens kan overzien. Wij kennen een deel door onze zintuigen, een deel door kennis en een deel door ervaring.

Daarnaast blijft ruimte bestaan voor verbeelding, geloof en hoop. In die ruimte wil IF ademen. Misschien zal een lezer na de laatste bladzijde geen nieuw antwoord hebben. Misschien heeft hij wel opnieuw zin om een oude droom op te nemen, iemand zonder oordeel te beluisteren of met andere ogen naar de sterren te kijken.

Dat is genoeg.

Tussen weten en voelen

De vraag blijft open. Zij behoort voortaan niet alleen aan mij, maar aan iedereen die haar durft uit te spreken. Wat als? Dit boek groeit uit mijn leven.

Uit de mensen die ik heb liefgehad, uit wat ik heb opgebouwd en verloren, en uit ervaringen waarvoor ik niet altijd de juiste woorden vond. Sommige herinneringen dragen een datum. Andere leven vooral voort in een gevoel: verwondering, vrede, gemis of het vermoeden dat er meer te ontdekken valt dan wat wij op het eerste gezicht zien. In Mijn leven vertelde ik over mijn familie, mijn Italiaanse wortels, mijn jeugd in België, mijn werk en de mensen die mij hebben gevormd.

Twijfel die ruimte geeft

Met dit boek wil ik diezelfde mens van binnenuit laten zien. De ondernemer die telkens opnieuw begon, de vader die Marco mist en het kind dat zich verwonderde, zijn geen afzonderlijke personen. Zij horen bij elkaar. Hun ervaringen vormen samen de brug die ik hier probeer te beschrijven.

Die brug heeft aan de ene kant de aarde: ons dagelijks bestaan, onze verantwoordelijkheid, onze relaties, ons lichaam en de zorg voor elkaar.

De werkelijkheid blijft groeien

Aan de andere kant staan de vragen die ik met het woord hemel verbind: wat is bewustzijn, wat betekent liefde, wat blijft wanneer iemand sterft, en hoe geven wij plaats aan iets wat wij intens beleven maar niet volledig begrijpen? Tussen die twee kanten ligt mijn zoektocht. Ik schrijf dit niet omdat ik iedere vraag kan beantwoorden. Ik schrijf omdat zwijgen over wat mij heeft geraakt, ook iets van mijn leven onverteld zou laten.

Mijn ervaringen hoeven niet door iedereen op dezelfde manier te worden begrepen. De een zal zich erin herkennen. Een ander zal andere verklaringen zoeken. Beiden zijn welkom als lezer.

Opnieuw durven dromen

Daarom laat ik in deze bladzijden mijn verhaal en de verdieping naast elkaar bestaan. Eerst vertel ik wat ik mij herinner. Daarna krijgen de vragen die eruit voortkomen meer ruimte. Soms sluit een ervaring aan bij wat anderen een uittreding, een betekenisvolle samenloop of intuïtie noemen.

Die herkenning is een begin van een gesprek. Zij legt de verklaring niet voorgoed vast. Numerologie heeft in dat gesprek een bijzondere plaats gekregen. Getallen hielpen mij nadenken over mijn eigen levensweg en openden de deur naar de verhalen van anderen.

Maar de mens achter de berekening bleef belangrijker dan het getal. Dat geldt ook voor dit boek.

Een geschenk aan de lezer

Mijn leven laat zich niet tot een formule terugbrengen, en dat van de lezer evenmin. Het gemis van Marco loopt door veel van deze hoofdstukken. Hem herinneren betekent voor mij zijn leven blijven zien: zijn ideeën, zijn enthousiasme, onze samenwerking en de gesprekken die wij konden voeren. Tegelijk behoren Michael, mijn kleinkinderen, Dorina, mijn ouders, mijn familie en mijn vrienden tot de liefde die mij met het leven verbindt.

De aandacht voor wie ik mis, wil ik meenemen naar wie vandaag naast mij staat. Mijn hoop is dat dit boek een plaats van ontmoeting wordt. Een plaats waar iemand een vraag mag stellen zonder onmiddellijk beoordeeld te worden.

IF

Waar verdriet geen tekortkoming is. Waar nieuwsgierigheid en zorgvuldig nadenken elkaar kunnen helpen. En waar een gedachte pas werkelijk waarde krijgt wanneer zij iets verandert in de manier waarop wij met elkaar omgaan. Dit boek begon bij de vraag hoe mijn leven en mijn innerlijke zoektocht elkaar raken.

Onderweg kwamen het kind, de vader, de ondernemer en de luisteraar telkens samen. De ervaringen verschillen, maar de mens die probeert te begrijpen en lief te hebben, loopt door alle hoofdstukken heen. Er zullen nieuwe verhalen bijkomen. Misschien zal ik sommige herinneringen duidelijker kunnen verwoorden.

Misschien zal een gesprek mij opnieuw laten kijken naar een gedachte die vertrouwd was geworden. Die ruimte wil ik behouden. Wat ik hoop door te geven, is de moed om aandachtig te leven. Om een vraag open te laten zonder de mens die haar stelt alleen te laten.

Om verantwoordelijkheid te nemen voor wat wij zelf in beweging brengen. En om de liefde die wij ontvingen in onze eigen gebaren verder te dragen. Groeien in verbondenheid en bewustzijn. Renato Rossi

IF — Wat als…?
Welke betekenis geeft u zelf aan de woorden wat als?